Araç Değer Kaybı 2026: Yeni Sistemde Tazminat Nasıl Alınır?

 

Trafik kazasında aracınız onarılsa bile hasar kaydı nedeniyle ikinci el satış değeri düşebilir. Kazadan önceki değer ile onarım sonrasındaki değer arasındaki bu fark, araç değer kaybı olarak adlandırılır.

1 Temmuz 2026’da yürürlüğe giren yeni düzenlemeyle araç hasarı için sigorta şirketine yapılan başvuru, değer kaybı talebini de kapsar. Ancak bu değişiklik, her kazada değer kaybının tartışmasız ve kendiliğinden ödeneceği anlamına gelmez. Kusur oranı, önceki hasarlar, eksper hesabı ve sigorta teminatı yine belirleyicidir.

1 Temmuz 2026’da Ne Değişti?

12 Haziran 2026 tarihli ve 33278 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan değişiklik, 1 Temmuz 2026’da yürürlüğe girdi.

Yeni sisteme göre:

• Araç hasarı başvurusu değer kaybı talebini de kapsar.
• Değer kaybı aynı dosyada sigorta eksperince hesaplanır.
• Hak sahibinin ayrıca “değer kaybı istiyorum” başvurusu yapması aranmaz.
• Sigortacı, hesaplanan tutarı nihai eksper raporunun kendisine ulaşmasını takip eden iş günü içinde bildirir.
• Hesaplamada aracın gerçek ikinci el piyasa değerleri dikkate alınır.

Dolayısıyla yeni sistemde ayrı bir değer kaybı dosyası açılması yerine hasar ve değer kaybının birlikte değerlendirilmesi amaçlanmıştır. 12 Haziran 2026 tarihli düzenleme

Artık Hiç Başvuru Yapmaya Gerek Yok mu?

Hayır. “Değer kaybı için ayrı talep gerekmiyor” ifadesi, sigorta şirketine hiçbir başvuru yapılmayacağı anlamına gelmez.

Kazadan sonra kusurlu aracın trafik sigortasına maddi hasar başvurusu yapılmalıdır. Bu başvuru yeni sistemde değer kaybını da içerir. Başvurunun tarihini ve kapsamını gösteren e-posta, başvuru numarası veya diğer kalıcı kayıtlar korunmalıdır.

Sigorta şirketi ödeme yapmazsa veya hesaplanan tutar gerçek kaybı karşılamazsa, dava ya da Sigorta Tahkim Komisyonu başvurusundan önce sigorta şirketine yapılan başvurunun belgelenmesi gerekir. Karayolları Trafik Kanunu’nun 97. maddesindeki ön başvuru şartı yürürlüktedir. 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu

Kimler Araç Değer Kaybı Alabilir?

Kural olarak kazada kusursuz veya diğer sürücüye göre daha az kusurlu olan araç sahibi, kusur oranına karşılık gelen değer kaybını talep edebilir.

Talebin değerlendirilmesinde özellikle şunlar incelenir:

• Kazanın oluş biçimi ve kusur oranları,
• Aracın kaza öncesindeki piyasa değeri,
• Hasarın yeri ve niteliği,
• Aracın yaşı, modeli ve kullanım durumu,
• Önceki hasar kayıtları,
• Onarımın aracın ikinci el değerine etkisi.

Tam kusurlu sürücünün kendi aracındaki değer kaybı, karşı tarafın zorunlu trafik sigortasından istenemez. Kasko poliçesinde özel teminat bulunması hâlinde durum ayrıca değerlendirilir.

Araç Değer Kaybı Nasıl Hesaplanır?

Yeni Genel Şartlara göre değer kaybı; aracın kaza tarihinden önceki ikinci el satış değeri ile onarılmasından sonraki ikinci el satış değeri arasındaki fark dikkate alınarak belirlenir.

Hesaplamada tek başına sabit bir yüzde veya internet sitesindeki otomatik formül yeterli değildir. Aracın:

• Markası ve modeli,
• Yaşı ve kilometresi,
• Kullanılmışlık düzeyi,
• Hasar gören parçaları,
• Önceki hasarları,
• Piyasadaki emsal satışları

birlikte incelenmelidir.

Örnek: Aracın kaza öncesi piyasa değeri 1.500.000 TL, usulüne uygun onarım sonrasındaki değeri 1.400.000 TL ise brüt değer kaybı 100.000 TL olabilir. Araç sahibinin kazada yüzde 20 kusurlu olduğu belirlenirse talep edilebilecek tutar kusur oranına göre azalabilir.

Daha Önce Hasar Gören Araç Değer Kaybı Alabilir mi?

Aracın daha önce kazaya karışmış olması, bütün değer kaybı taleplerini kendiliğinden ortadan kaldırmaz. Önceki hasarın yeni kazada zarar gören parçalarla ilişkisi ve aracın piyasa değerine etkisi incelenmelidir.

Aynı parçanın daha önce ağır biçimde hasar görmesi yeni kazanın oluşturduğu değer kaybını azaltabilir. Buna karşılık önceki hasarın farklı bir bölgede bulunması hâlinde yeni kazanın ayrıca değer kaybı yaratması mümkündür.

Aracın yaşı veya kilometresi de tek başına otomatik ret nedeni olarak kabul edilmemeli; gerçek piyasa kaybı uzman incelemesiyle belirlenmelidir.

Değer Kaybından Kim Sorumludur?

Değer kaybı öncelikle kusurlu aracın zorunlu trafik sigortasından, poliçedeki maddi zarar teminatı sınırları içinde istenir.

SEDDK’nın 2026 yılı için açıkladığı maddi zarar teminatı:

• Araç başına 400.000 TL,
• Kaza başına 800.000 TL’dir.

Zararın poliçe sınırını aşması veya sigorta teminatı dışında kalması durumunda kusurlu sürücü ve araç işletenine yönelik talep ayrıca değerlendirilebilir. SEDDK 2026 trafik sigortası teminatları

Sigorta Şirketi Eksik Ödeme Yaparsa Ne Olur?

Sigorta şirketinin bildirdiği tutar gerçek piyasa kaybını karşılamıyorsa öncelikle şu belgeler incelenmelidir:

1. Kaza tespit tutanağı ve kusur oranı,
2. Nihai eksper raporu,
3. Hasar ve onarım belgeleri,
4. Sigortacının değer kaybı hesaplaması,
5. Aracın geçmiş hasar kayıtları,
6. Emsal ikinci el satış verileri,
7. Yapılan ödeme ve bildirimler.

Hesabın eksik olduğu düşünülüyorsa gerekçeli itirazla sigorta şirketine başvurulabilir. Sonuç alınamazsa Sigorta Tahkim Komisyonu veya dava yolu değerlendirilebilir.

Sigorta Tahkim Komisyonuna Ne Zaman Başvurulabilir?

Sigorta Tahkim Komisyonuna gidilebilmesi için önce ilgili sigorta şirketine başvuru yapılmalıdır. Sigorta şirketinin talebi reddetmesi, eksik karşılaması veya kanundaki süre içinde cevap vermemesi gerekir.

SEDDK’nın 5 Ağustos 2026 tarihli ve 2026/02 sayılı Sirkülerine göre sigortacı süresinde eksper atamış, fakat rapor sigortacıya yüklenemeyen sebeplerle henüz tamamlanmamışsa başvuru olumsuz sonuçlanmış sayılmaz. Bu durumda ekspertiz süreci tamamlanmadan yapılan tahkim başvurusu erken kabul edilebilir. SEDDK 2026/02 sayılı Sirküler

Bu nedenle yalnızca 15 iş günlük sürenin geçmesine bakılmamalı; eksper ataması ve raporun hangi aşamada olduğu da kontrol edilmelidir.

Dava Açılırsa Hangi Mahkeme Görevlidir?

Sigorta şirketine karşı trafik sigortası sözleşmesine dayanan değer kaybı talepleri kural olarak asliye ticaret mahkemesinde görülür. Yalnızca sürücü veya araç işletenine yöneltilen taleplerde görevli mahkeme, davanın tarafları ve hukuki dayanağına göre ayrıca belirlenmelidir.

Para alacağı için mahkemede dava açılacaksa, uyuşmazlığın ticari dava niteliğine göre dava şartı arabuluculuk gündeme gelebilir. Sigorta Tahkim Komisyonuna başvuruda ise arabuluculuk şartı bulunmaz.

Yetki bakımından kazanın gerçekleştiği yer, davalının yerleşim yeri ve sigortacının ilgili iş yeri gibi bağlantı noktaları değerlendirilebilir.

Araç Değer Kaybı Talebinde Zamanaşımı

Karayolları Trafik Kanunu’nun 109. maddesine göre motorlu araç kazalarından doğan maddi zarar talepleri, zarar görenin zararı ve sorumlu kişiyi öğrendiği tarihten itibaren iki yıl, her hâlde kaza tarihinden itibaren on yıl içinde zamanaşımına uğrar.

Kaza aynı zamanda daha uzun ceza zamanaşımı gerektiren bir suç oluşturuyorsa uzamış ceza zamanaşımı uygulanabilir. Ancak sürenin hangi tarihte başladığı ve kesilip kesilmediği somut dosya üzerinden incelenmelidir.

Hangi Belgeler Hazırlanmalıdır?

Başvuru için genellikle şu belgeler gerekir:

• Kaza tespit tutanağı,
• Ruhsat ve kimlik bilgileri,
• Kusur değerlendirmesi,
• Hasar fotoğrafları,
• Eksper ve onarım raporları,
• Servis faturaları,
• Araç geçmiş hasar kaydı,
• Sigorta şirketine yapılan başvuru,
• Sigortacının cevabı ve ödeme dekontu.

Aracın onarılmadan önceki durumunu gösteren fotoğraf ve belgelerin korunması, değer kaybının doğru hesaplanmasını kolaylaştırır.

Sonuç

Araç değer kaybı 2026 düzenlemesi, ayrı değer kaybı başvurusu yapılması zorunluluğunu kaldırmış; araç hasarı başvurusunun değer kaybını da kapsamasını sağlamıştır. Bununla birlikte sigorta şirketine maddi hasar başvurusu yapılması ve başvurunun belgelenmesi hâlen önemlidir.

Eksik ödeme veya ret durumunda kusur oranı, eksper raporu, aracın piyasa değeri ve önceki hasarları birlikte incelenmelidir. Tahkim ya da dava yoluna gidilmeden önce ön başvuru şartı ve devam eden ekspertiz süreci kontrol edilmelidir.

Bu içerik genel hukuki bilgilendirme amacı taşır. Değer kaybı tutarı ve başvuru yolu, kazanın tarihi, kusur durumu ve sigorta dosyasına göre belirlenmelidir.

Güncel Kaynaklar

• 12 Haziran 2026 tarihli trafik sigortası düzenlemesi
• Sigorta Eksperleri Atama Yönetmeliği – 12 Şubat 2026
• 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu
• SEDDK 2026/02 sayılı Sirküler
• SEDDK 2026 yılı teminat limitleri

Av. iltan Ekmekçioğlu