Evde Kenevir Yetiştirmek Suç mu? Kişisel Kullanım, İzinsiz Ekim ve Uyuşturucu Ticareti Ayrımı

Evde, balkonda, bahçede veya kiralanan bir yerde kenevir yetiştirilmesi, yalnızca bitkinin sayısına bakılarak değerlendirilemez. Yetiştiricilik izni, ekimin amacı, kişinin fiille bağlantısı ve ayrıca uyuşturucu madde elde edilip edilmediği araştırılır. Kişinin yalnız kendi kullanımı için esrar elde etmek istediğini söylemesi, kenevir ekimini hukuka uygun hâle getirmez. Bu amaç için 2313 sayılı Kanun’un 23. maddesinde ayrıca hapis cezası öngörülmüştür.
2026 yılında izinli kenevir üretimine ilişkin düzenlemelerin bulunması da evde kişisel amaçla serbest yetiştiricilik yapılabileceği anlamına gelmez. Hukuki değerlendirmede izinli üretim, esrar amacı bulunmayan izinsiz ekim, kişisel kullanım için esrar elde etmeye yönelik ekim ve kullanım dışı amaçla esrar elde etmeye yönelik ekim birbirinden ayrılmalıdır. Uyuşturucu bulundurma veya ticaret iddiası ise kendi delilleri üzerinden ayrıca incelenir.
Bu yazı, evde kenevir yetiştirmek suç mu, kaç kök kenevir suç sayılır ve kendi kullanımı için kenevir ekmenin cezası nedir sorularını mevzuat çerçevesinde açıklamaktadır. Suçlama, deliller ve savunma hakları üzerinde durulmaktadır.
Kenevir ekimi hangi kanunda düzenlenmiştir?
Kenevir ekimine ilişkin temel özel düzenleme, 2313 sayılı Uyuşturucu Maddelerin Murakabesi Hakkında Kanun’un 23. maddesidir. Türk Ceza Kanunu’nun 188 ve 191. maddeleri ise uyuşturucu maddeye ilişkin farklı fiilleri düzenler. Bu nedenle her kenevir dosyasını doğrudan uyuşturucu ticareti dosyası olarak adlandırmak doğru değildir. Öncelikle kişiye hangi davranışın isnat edildiği belirlenmelidir. [1][2]
Kanunda ekim kavramı, tohumun toprağa ekilmesinden ürünün hasadına kadar olan süreci kapsar. Bu tanım nedeniyle değerlendirme yalnız bitkinin olgunlaşıp olgunlaşmadığına indirgenemez. Bununla birlikte olay yerinde bulunan şeyin gerçekten kenevir olduğu, isnat edilen yetiştirme davranışının gerçekleştiği ve şüpheliye yüklenebildiği delillerle ortaya konulmalıdır.
TCK’nin genel hükümleri özel ceza kanunlarındaki suçlar bakımından da önem taşır. Kast, hata, iştirak, teşebbüs ve suçların birleşmesi meseleleri, özel düzenlemenin özellikleriyle birlikte değerlendirilir. Sadece bir adresle veya taşınmazla ilişkilendirilmek, kişinin o yerde gerçekleşen bütün fiillerden sorumlu tutulmasına yeterli değildir.
2026 düzenlemesi evde kenevir yetiştirmeyi serbest bıraktı mı?
Hayır. 31 Ocak 2026 tarihli Resmî Gazete’de yayımlanan Kenevir Yetiştiriciliği ve Kontrolüne Dair Yönetmelik, belirli üretim amaçları için izin ve denetim düzeni öngörmektedir. Lif, tohum ve sap üretimi ile tıbbi ürünler, sağlık ürünleri ve uyuşturucu etkisi olmayacak orandaki bazı ürünlere yönelik yetiştiricilik, düzenlemedeki farklı izin süreçlerine tabidir. Bu sistem kişisel esrar üretimi için genel bir serbestlik getirmemektedir. [3]
Üreticinin yalnızca tarımsal faaliyette bulunması, çiftçi kaydının olması veya kenevirin ekonomik bir ürün olduğunu belirtmesi yeterli değildir. Başvurunun yapılmış olması ile yetiştiricilik izninin verilmesi de aynı hukuki durum değildir. İznin amacı, kapsamı ve ilgili yerle bağlantısı somut belgelerden belirlenmelidir.
2025 yılında 7557 sayılı Kanun ile yapılan değişiklikler ve 2026 Yönetmeliği birlikte okunmalıdır. Eski tarihli bir internet yazısındaki izin açıklaması, güncel başvuru veya yetiştiricilik koşullarını eksiksiz göstermeyebilir. Özellikle bir ürünün mevzuatta belirli şartlarla düzenlenmiş olması, o ürünü elde etmek isteyen herkese kendi imkânlarıyla yetiştiricilik hakkı vermez. [4]
İzinsiz kenevir ekmenin cezası her durumda aynı mıdır?
Hayır. 2313 sayılı Kanun’un 23. maddesi, izin ihlali ile esrar elde etme amacı taşıyan ekimi farklı şekilde düzenler. Ceza aralıklarını doğru değerlendirmek için önce hangi hükmün uygulanacağı belirlenmelidir. Aşağıdaki tablo temel ayrımı gösterir; yaş, suç tarihi, genel hükümler ve başka suçlamalar sonuç üzerinde etkili olabilir. [1]
| Hukuki durum | Temel yaptırım | İncelemenin odağı |
|---|---|---|
| İzin belgesi almadan ekim veya izinli alan ve yer koşullarına kanunda belirtilen biçimde aykırılık | Elli günden az olmamak üzere adli para cezası | İzin belgesi, amaç, parsel ve alan bilgileri |
| Esrar elde etmek amacıyla ekim, yalnız kişisel kullanım için öngörülen özel durum dışında | Dört yıldan on iki yıla kadar hapis ve beş yüz günden on bin güne kadar adli para cezası | Ekimin amacı ve bunu destekleyen somut deliller |
| Münhasıran kendi kullanımı için ihtiyaç duyduğu esrarı elde etmek amacıyla ekim | Bir yıldan üç yıla kadar hapis | Kişisel kullanım amacı ve dosyanın bütünü |
Tablonun ilk satırı, esrar elde etmek amacıyla yapılan ekimin yalnız para cezasıyla sonuçlanacağı anlamına gelmez. Esrar amacı tespit edilirse bu amaca ilişkin özel hükümler değerlendirilir. Ayrıca adli para cezası, idari para cezasından farklıdır. Suç karşılığı verilen bir ceza olup miktarı, gün sayısı ve gün karşılığı tutar üzerinden belirlenir.
Bir veya birkaç kök kenevir için ceza verilir mi?
Kanunda evde belirli sayıda kenevir yetiştirilmesini serbest bırakan genel bir kök sınırı bulunmamaktadır. Dolayısıyla bir kök olduğu için suç oluşmayacağı veya belirli bir sayıya kadar yetiştiriciliğin otomatik olarak hukuka uygun sayılacağı söylenemez. Önce izin durumu, fiil ve amaç araştırılır.
Kök sayısı delil değerlendirmesinde önem taşıyabilir; ancak kanuni serbestlik eşiği ile delil niteliğindeki miktar aynı şey değildir. Çok sayıda bitki bulunması araştırmanın kapsamını etkileyebilir. Az sayıda bitki bulunması da satışa ilişkin diğer delilleri kendiliğinden ortadan kaldırmaz. Her iki yöndeki değerlendirme gerekçelendirilmelidir.
Sayımın kendisi de denetlenebilir olmalıdır. Olay yeri tutanağı, fotoğraflar, numune bilgileri ve kriminal rapor birbiriyle uyumlu değilse bu farklılık açıklığa kavuşturulmalıdır. Kök, dal, sökülmüş bitki ve ayrı yerde bulunan materyalin hangi yöntemle kayda geçirildiği, iddianın kapsamını etkileyebilir. Bir tutanaktaki toplam sayı, doğruluğu tartışılmaz bir veri değildir.
Kişisel kullanım amacı nasıl değerlendirilir?
Kişinin açıklaması ve diğer deliller birlikte incelenir
Kendi kullanımı için kenevir ekme iddiasında kişinin açıklaması önemlidir; fakat hukuki nitelendirme yalnız bu cümleye dayanmaz. Maddenin başkalarına verilmesine veya satışına ilişkin iletişim, ödeme, teslim ve tanık kayıtları bulunup bulunmadığı incelenir. Kullanıma ilişkin hukuka uygun elde edilmiş sağlık ve inceleme kayıtları da dosyayla bağlantılı olduğu ölçüde değerlendirilir.
Kullanıcı olduğunun belirlenmesi, kişinin hiçbir zaman başkasına madde vermediğini kanıtlamaz. Kullanım bulgusunun bulunmaması da tek başına ticaret sonucunu doğurmaz. Kanıtların hangi fiili desteklediği açıklanmalıdır. Savunma, kişisel kullanım iddiasını genel ifadelerle tekrarlamak yerine aleyhe gösterilen her önemli bulgunun anlamını tartışmalıdır.
Yetiştirme malzemeleri tek başına amacı belirler mi?
Olay yerindeki malzemelerin ne işe yaradığı ve hangi kişi tarafından kullanıldığı uzmanlık gerektirebilir. Bununla birlikte bir eşyanın yetiştiricilikle ilişkili bulunması ile başkalarına uyuşturucu sağlama amacının kanıtlanması farklı değerlendirmelerdir. Teknik tespit, hukuki sonucun yerine geçmez.
Malzemelerin satın alınma kayıtları, kimin kullandığı, bulunduğu alan ve diğer delillerle bağlantısı araştırılabilir. Savunma açısından önemli olan eşyayı yok saymak değil, o eşyanın ispat edebileceği olguyu doğru sınırlamaktır. Yalnız maliyet veya görünüş üzerinden suçun vasfını kesinleştirmek, eksik değerlendirmeye yol açabilir.
Kenevir ekimi ile TCK 188 ve TCK 191 arasındaki fark nedir?
2313 sayılı Kanun kapsamındaki ekim fiili ile elde edilmiş uyuşturucu maddenin bulundurulması, başkasına verilmesi veya satılması aynı davranış değildir. Dosyada ekili bitkinin yanında ayrıca uyuşturucu madde bulunmuşsa, bu maddenin niteliği, kaynağı, elde edilme zamanı ve bulundurulma amacı araştırılır.
TCK 188/3, ülke içindeki satış, satışa arz, başkasına verme, sevk, nakil, depolama ve diğer seçimlik hareketleri kapsar. Temel yaptırım on yıldan az olmamak üzere hapis ve bin günden yirmi bin güne kadar adli para cezasıdır. Ancak bitki bulunması tek başına bu hareketlerden birinin işlendiğini göstermez. Genel suç unsurları için uyuşturucu madde imal ve ticareti açıklamaları incelenebilir. [2]
TCK 191 ise kullanmak için uyuşturucu satın alma, kabul etme, bulundurma veya kullanmaya ilişkindir. Bu suç bakımından öngörülen iki yıldan beş yıla kadar hapis cezası ve özel soruşturma usulü, kenevir ekme suçuna kendiliğinden taşınamaz. Uyuşturucu kullanma ve bulundurma dosyasındaki kamu davasının açılmasının ertelenmesi düzenlemesi ile 2313 sayılı Kanun kapsamındaki fiil ayrı ayrı değerlendirilmelidir.
Birden fazla suç hükmünün gündeme gelmesi hâlinde otomatik olarak bütün ceza aralıkları toplanamaz. Fiillerin sayısı, zamanları ve bağlantısı belirlenmeli; TCK’nin içtima hükümleri ve ilgili özel düzenlemeler incelenmelidir. Buna karşılık bütün davranışların tek olayda ortaya çıkması da mutlaka tek suç bulunduğu anlamına gelmez.
Kiralık evde veya ortak bahçede kenevir bulunursa kim sorumlu olur?
TCK 20 uyarınca ceza sorumluluğu şahsidir. Tapu maliki, kiracı, aile üyesi veya aynı adreste kayıtlı kişi olmak, yetiştiricilik fiilinin doğrudan o kişiye yüklenmesini sağlamaz. Alanı kimin kullandığı, kimlerin erişebildiği ve hangi somut davranışların kişiye ait olduğu belirlenmelidir. [2]
Ortak kullanılan bir bahçede herkesin erişimi bulunabilir. Kiralık evin belirli bir bölümünü ise yalnız bir kişi kullanıyor olabilir. Bu nedenle anahtarlar, kira sözleşmesi, oda paylaşımı, teslim tutanakları, kamera kayıtları ve olay tarihindeki fiilî kullanım birlikte değerlendirilir. Konuttan uzun süre önce ayrılmış kişinin durumu, orada sürekli yaşayan kişiyle aynı kabul edilemez.
Bilme ile katılma da ayrılmalıdır. Bir kişinin belirli olguları öğrenmiş olması, tek başına yetiştiricilik fiilini gerçekleştirdiğini göstermez. Bilinçli yardım veya ortak gerçekleştirme iddiası varsa TCK 37 ve 39 kapsamında kişiye ait katkı somutlaştırılmalıdır. Genel aidiyet sorunu, evde uyuşturucu bulunması hâlinde sorumluluk kapsamında da incelenmektedir.
Ev ve bahçe aramasında hangi belgeler kontrol edilmelidir?
Arama kararının kapsamı
CMK 116 ve devamındaki hükümler uyarınca aramanın dayanağı, amacı ve kapsamı kontrol edilmelidir. Konutta ve kamuya açık olmayan kapalı alanlarda arama bakımından hâkim kararı veya gecikmesinde sakınca bulunan hâlde Cumhuriyet savcısının yazılı emri önemlidir. Konutun eklentisi olan alan ile bağımsız açık arazinin hukuki niteliği, olayın özelliklerine göre belirlenmelidir. [5]
Belgede gösterilen adres, aranacak yer, isnat edilen fiil ve geçerlilik süresi ile fiilen gerçekleştirilen işlem karşılaştırılır. Bir adrese yönelik kararın kapsamı dışındaki başka bir bölümde işlem yapılmışsa bunun dayanağı ayrıca incelenir. Aramanın başlangıç ve bitiş zamanı ile gece araması koşulları da gerekli olduğunda değerlendirmeye alınır.
Tutanak ve arama tanıkları
CMK 119/4 kapsamında Cumhuriyet savcısı hazır olmadan konut, iş yeri veya diğer kapalı yerlerde yapılan aramada, o yer ihtiyar heyetinden veya komşulardan iki kişinin bulundurulmasına ilişkin güvence gözetilir. Tutanakta kimlerin bulunduğu, imzaları ve işlemin nasıl yapıldığı açık olmalıdır. Sadece kalabalık bir görevli grubunun bulunması, arama tanıklarına ilişkin şartın karşılandığını göstermez.
CMK 206 ve 217 bakımından hukuka aykırı elde edilen delil hükme esas alınamaz. Bunun somut dosyadaki sonucu, ileri sürülen aykırılık ve kalan hukuka uygun deliller üzerinden değerlendirilir. Her tutanak eksikliğinin bütün dosyayı kendiliğinden ortadan kaldırdığı veya hiçbir usul hatasının önem taşımadığı yönünde genel kabul doğru değildir.
Kriminal rapor, numune ve imha kayıtları neden önemlidir?
Bitkinin türünün tespiti ile belirli bir kişinin suç kastının belirlenmesi farklı konulardır. Kriminal rapor teknik soruları cevaplar; kimin hangi suçu işlediğine ilişkin hukuki değerlendirmeyi soruşturma ve yargılama makamları yapar. Raporun hangi numuneyi incelediği ve bu numunenin olay yerindeki hangi bulguya karşılık geldiği açık olmalıdır.
Özellikle birden fazla yerden örnek alınmışsa, numunelerin birbirine karışmadan izlenebilmesi gerekir. Mühür, teslim, laboratuvar kabul ve rapor bilgileri arasındaki uyum incelenir. Sadece bazı bitkiler incelenmişse, tespitin diğerlerine nasıl uygulandığı ve bunun teknik dayanağı açıklanmalıdır. İtiraz, sonuçtan hoşnut olmamak yerine belirli bir eksiklik veya çelişkiye yönelmelidir.
İmha işlemi yapılması, delile ilişkin bütün denetim ihtiyacını ortadan kaldırmaz. Sayım, fotoğraflama, numune ve imha belgelerinin dosyada bulunması; sonradan yapılacak inceleme bakımından önem taşır. Eksiklik varsa müdafi, ek rapor, mevcut numunenin yeniden incelenmesi veya uzman görüşü alınması gibi dosyaya uygun talepleri değerlendirebilir. Şüpheliye delilleri değiştirme veya kendiliğinden ortadan kaldırma görevi düşmez.
İki karşılaştırmalı örnek
Karşılaştırmalı örnek 1: Kişisel kullanım açıklaması ile kullanım dışı amaç
Birinci durum: Bir kişinin evinde ekili kenevir bulunmuştur. Kişi yalnız kendi kullanımı için esrar elde etmeyi amaçladığını açıklamaktadır. Dosyada başkalarına teslim, satış görüşmesi veya bununla bağlantılı ödeme kaydı belirlenmemiştir. Bu veriler, kişisel kullanım amacı yönünden araştırılmalıdır. Fakat açıklamanın kabul edilmesi hâlinde bile ekim hukuka uygun hâle gelmez; 2313 sayılı Kanun’daki bir yıldan üç yıla kadar hapis öngören hüküm gündeme gelebilir.
İkinci durum: Benzer bir yerde bulunan bitkiler yanında, belirli kişilere ürün verilmesini konu alan doğrulanmış mesajlar ve bunlarla örtüşen ödeme kayıtları vardır. Kişi yine kendi kullanımı için yetiştirdiğini söylemektedir. Bu kez açıklama, diğer delillerin içeriğiyle karşılaştırılmalıdır. Ekim amacı ve ayrıca gerçekleştiği ileri sürülen uyuşturucu fiilleri ayrı ayrı incelenir; yalnız kişinin kullandığını belirtmesi bütün suçlamaları ortadan kaldırmaz.
Karşılaştırmanın sonucu: Ayrım, bir cümlenin söylenmesine veya kök sayısına değil, amaç ve fiilleri ortaya koyan hukuka uygun delillere dayanır. Her iki durumda da mahkûmiyet için isnadın kişiye yüklenebilir biçimde ispatı gerekir.
Karşılaştırmalı örnek 2: Taşınmaz sahibi ile fiilen yetiştiricilik yapan kişi
Birinci durum: Kiraya verilen evde kenevir bulunmuştur. Malik başka yerde yaşamaktadır; sözleşme ve teslim kayıtları kullanımın kiracıya bırakıldığını göstermektedir. Malikin yetiştiriciliği bildiği veya buna katıldığı yönünde başka delil yoktur. Tapu kaydı tek başına ekim fiilinin malike yüklenmesini sağlamaz.
İkinci durum: Başka bir dosyada malik, yerin kullanımını kendisi yönetmekte ve yetiştiriciliğe ilişkin faaliyetlere katıldığını gösteren kayıtlarla ilişkilendirilmektedir. Burada yalnız mülkiyet değil, kişisel davranış ve kast araştırılır. Katkının içeriğine göre fail veya yardım eden sıfatı tartışılabilir; bu sıfatlar gerekçesiz biçimde birbirinin yerine kullanılamaz.
Karşılaştırmanın sonucu: Aynı tapu ilişkisi farklı delillerle farklı hukuki değerlendirmelere konu olabilir. Savunmanın odağı, kişinin gerçek rolü ve bu rolü doğrulayan ya da çürüten kayıtlardır.
Tutuklama, görevli mahkeme, uzlaştırma ve zamanaşımı
Kenevir bulunması otomatik tutuklama nedeni midir?
Hayır. Tutuklama, CMK 100 ve 101 koşullarıyla değerlendirilir. Kuvvetli suç şüphesini gösteren somut deliller, tutuklama nedeni ve ölçülülük ayrıca açıklanmalıdır. Suçlamanın 2313 sayılı Kanun’a mı, TCK 188’e mi veya birden fazla fiile mi dayandığı belirlenmeden aynı değerlendirme bütün kişilere uygulanamaz. Yalnız adli para cezası gerektiren suçlar bakımından CMK 100/4’teki tutuklama yasağı da gözetilmelidir. [5]
TCK 188 suçlamasının bulunduğu dosyalarda katalog suç düzenlemesi önem taşır; buna rağmen tutuklama zorunlu değildir. Delillerin toplanmış olması, şüphelinin kişisel durumu ve adli kontrolün yeterliliği somutlaştırılmalıdır. Ayrıntılı usul için uyuşturucu ticareti suçunda tutuklama ve tahliye şartları incelenebilir.
Hangi mahkeme görevlidir?
Yetişkinler bakımından 2313 sayılı Kanun’un dört yıldan on iki yıla kadar hapis öngören ekim suçunda ağır ceza mahkemesi görevlidir. Yalnız kendi kullanımı için esrar elde etme amacıyla ekim ve yalnız adli para cezası gerektiren izin ihlali bakımından ise kural olarak asliye ceza mahkemesi söz konusudur. Görev, 5235 sayılı Kanun’un 11, 12 ve 14. maddeleri çerçevesinde belirlenir. [6]
İddianamedeki fiilin kapsamı, bağlantılı başka suçlar, birleştirme ve çocuklara ilişkin özel görev hükümleri ayrıca dikkate alınmalıdır. Kişinin daha hafif hükmün uygulanmasını istemesi, mevcut davanın hemen başka mahkemeye gönderileceği anlamına gelmez; usulî aşama ve göreve ilişkin kurallar birlikte incelenir.
Şikâyet ve uzlaştırma uygulanır mı?
Bu suçlar şikâyete bağlı değildir. Komşunun ihbarından vazgeçmesi veya tarafların kendi aralarında anlaşması soruşturmayı kendiliğinden sona erdirmez. 2313 sayılı Kanun’daki bu suçlar bakımından özel bir uzlaştırma düzenlemesi bulunmadığından CMK 253 çerçevesinde uzlaştırma uygulanmaz. TCK 188 ve 191 de burada ele alınan şekilleriyle uzlaştırma kapsamında değildir. [1][5]
Dava zamanaşımı kaç yıldır?
Yetişkinler bakımından dört yıldan on iki yıla kadar hapis öngören ekim suçunda olağan dava zamanaşımı on beş yıldır. Bir yıldan üç yıla kadar hapis gerektiren kişisel kullanım amaçlı ekim ile yalnız adli para cezası gerektiren izin ihlali bakımından olağan süre sekiz yıldır. Hesaplama TCK 66 ve 67 hükümlerine göre yapılır. [2]
Bu süreler olay tarihine basitçe eklenerek kesin sonuç çıkarılmamalıdır. Fiilin sona erme zamanı, soruşturma ve kovuşturmadaki kesilme veya durma nedenleri ve kişinin suç tarihindeki yaşı incelenmelidir. Ayrı TCK 188 suçlaması bulunması hâlinde o suçun zamanaşımı hesabı da ayrıca yapılır.
Savunma hazırlığında hangi belgeler bir araya getirilmelidir?
Dosya numarası ve isnat edilen madde belirlendikten sonra arama kararı veya emri, arama ve elkoyma tutanakları, fotoğraflar, sayım belgeleri, kriminal rapor, numune teslim kayıtları ve varsa imha tutanağı birlikte incelenmelidir. İzin iddiası bulunuyorsa ilgili izin belgesinin tarihi, kapsamı ve yer bilgileri ayrıca sunulmalıdır.
Kişisel rol bakımından kira ve teslim belgeleri, fiilî kullanım kayıtları, olay tarihindeki bulunma durumu, mevcut kamera görüntüleri ve ilgili iletişim kayıtları önem taşıyabilir. Her belgeyi dosyaya yığmak yerine hangi iddiayı açıklığa kavuşturduğu belirtilmelidir. Kaybolabilecek kayıtların resmî yoldan korunmasının ve getirtilmesinin zamanında istenmesi gerekir.
İfade öncesinde susma, müdafi yardımından yararlanma ve lehine somut delillerin toplanmasını isteme hakları değerlendirilmelidir. CMK 147 ve 160, savunmanın açıklamalarının ve lehe delillerin dikkate alınması bakımından önemlidir. Hatırlanmayan ayrıntıları tahminle tamamlamak, dosyanın aydınlatılmasını zorlaştırır. Belgeler üzerinde değişiklik yapılmamalı; tutanaktaki maddi yanlışlıklar açık biçimde belirtilmelidir. [5]
Sık sorulan sorular
1. Evde bir kök kenevir yetiştirmek serbest mi?
Hayır. Kanunda bir kök için genel bir serbestlik yoktur. İzin durumu, amaç ve kişiye yüklenen yetiştirme fiili değerlendirilir. Az sayıda bitki, ekimi kendiliğinden hukuka uygun hâle getirmez.
2. Kendi kullanımı için kenevir ekmenin cezası nedir?
Münhasıran kendi kullanımı için ihtiyaç duyduğu esrarı elde etmek amacıyla ekim yapan kişi hakkında 2313 sayılı Kanun’un 23. maddesi bir yıldan üç yıla kadar hapis öngörür. Somut sonuç, suç tarihi ve uygulanabilecek genel hükümlerle birlikte belirlenir.
3. Satış yapılmadıysa hiç suç oluşmaz mı?
Satışın bulunmaması, ekim fiilini kendiliğinden ortadan kaldırmaz. Ekim özel kanunda ayrıca düzenlenmiştir. Buna karşılık satış yapılmamış olması ve başka kişilere temin delillerinin bulunmaması, amacın değerlendirilmesinde önem taşıyabilir.
4. 2026 Yönetmeliği kişisel üretime izin verdi mi?
Hayır. Yönetmelik belirli üretim amaçları için izin, kontrol ve denetim sistemi düzenlemektedir. Evde kişinin kendisi için esrar elde etmesine genel izin verilmiş değildir. Haber başlıkları yerine izin kapsamına bakılmalıdır.
5. Kiracının yetiştirdiği kenevirden ev sahibi sorumlu olur mu?
Sadece malik olduğu için sorumlu tutulamaz. Malikin bilgisi, kastı ve fiile katkısı araştırılır. Kiraya verme işlemi ile suçun bilinçli biçimde gerçekleştirilmesine katılma birbirinden ayrılmalıdır.
6. Kök sayısı ticaret suçunu kesin olarak gösterir mi?
Hayır. Kök sayısı diğer delillerle birlikte değerlendirilen bir veridir. Kanunda kişisel kullanım ile kullanım dışı amacı her dosyada tek başına ayıran genel bir kök sayısı belirlenmemiştir.
7. Bitkiler imha edilmişse rapora itiraz edilemez mi?
İmha, mevcut rapor ve kayıtların incelenmesini engellemez. Numune, sayım, fotoğraf ve teslim belgeleri kontrol edilebilir. Yapılabilecek ek inceleme, elde kalan materyal ve dosyadaki kayıtların durumuna bağlıdır.
8. Kenevir ekme dosyasında TCK 191 ertelemesi otomatik uygulanır mı?
Hayır. TCK 191’in özel soruşturma rejimi o maddede düzenlenen fiillere ilişkindir. 2313 sayılı Kanun kapsamındaki ekim fiilinin hukuki sonucu ayrıca belirlenmelidir. Suçların isim benzerliği usullerini aynı yapmaz.
9. Yakalanan herkes tutuklanır mı?
Hayır. Tutuklama için CMK’deki koşulların kişi bakımından gerçekleşmesi gerekir. Suç vasfı, somut deliller, tutuklama nedeni ve ölçülülük araştırılır. Adli kontrolün yeterli olup olmayacağı da değerlendirilmelidir.
10. Avukat görüşmesine hangi belgelerle gidilmelidir?
Arama ve elkoyma tutanakları, mevcut ifadeler, kriminal rapor, kararlar, izin belgeleri ve yerin kullanımını gösteren kayıtlar hazırlanmalıdır. Belgelerin kronolojik sunulması, hangi iddianın hangi kanıta dayandığının belirlenmesini kolaylaştırır.
Dosyanın hukuki niteliği nasıl netleştirilir?
Evde kenevir yetiştirme suçlamasında ilk adım, izin, amaç ve kişisel fiil arasındaki ayrımı kurmaktır. İkinci adım, ekim dışındaki bulundurma veya ticaret iddialarının gerçekten hangi delillere dayandığını belirlemektir. Arama işlemi ve teknik raporların denetlenmesi, bu değerlendirmenin ayrılmaz parçasıdır.
Beyoğlu ve İstanbul’daki soruşturmalarda ceza hukuku avukatı desteği, suçlamanın dayanağının, delillerin ve gerekli usul taleplerinin kişi özelinde değerlendirilmesini kapsar. İncelemenin amacı belirli bir sonuç vaat etmek değil, hangi hükmün neden gündeme geldiğini ve hangi belgenin hukuki durumu etkilediğini ortaya koymaktır.
Kaynaklar
- 2313 sayılı Kanun m.23 için Mevzuat Bilgi Sistemi. Hapis cezalarına ilişkin 6545 sayılı Kanun m.1, TBMM ve adli para cezası ekleyen 7078 sayılı Kanun m.10, TBMM birlikte kontrol edilmiştir.
- 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu, Adalet Bakanlığı. Özellikle 5, 20, 21, 30, 35, 37, 39, 44, 52, 66, 67, 188 ve 191. maddeler.
- Kenevir Yetiştiriciliği ve Kontrolüne Dair Yönetmelik hakkında Bakanlık duyurusu ve 31 Ocak 2026 tarihli Resmî Gazete metni. Metin ayrıca Tarım ve Orman Bakanlığının il müdürlüğü yayını üzerinden kontrol edilmiştir.
- 7557 sayılı Kanun m.9, TBMM.
- 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu, Adalet Bakanlığı. Özellikle 100, 101, 109, 116, 119, 147, 160, 206, 217 ve 253. maddeler.
- 5235 sayılı Kanun, Adalet Bakanlığı. Özellikle 11, 12 ve 14. maddeler.
Bu içerik genel hukuki bilgilendirme amacı taşır. Arama ve elkoyma tutanakları, izin belgeleri, kriminal raporlar, numune ve imha kayıtları, ifadeler, iddianame ve ilgili kararlar görülmeden somut uyuşmazlık hakkında kesin değerlendirme yapılamaz.

