Müteahhitten Alacağı Bulunan Üçüncü Kişinin Arsa Sahibine Dava Açması

İcra ve İflas Kanunu md. 94/11: “Borçlunun başka bir nedenle edinip henüz tapuya tescil ettirmediği mülkiyet veya diğer aynı hakların borçlu adına tescili alacaklı tarafından istenebilir”. Sözleşmeye doğrudan taraf olmayan kişilerin talepleri bakımından alt yüklenicinin kanuni ipotek hakkı ve müteahhit ile taşeron ilişkisinin kurulması konuları ayrıca incelenebilir.

İptal davasının koşullarından biri alacaklının elinde kesin (İİK. md. 143) veya geçici (İİK. md. 150/2) aciz belgesinin bulunmasıdır. Kesin veya geçici aciz vesikasının bulunması, iptal davası için önkoşul ise de bunun davanın açılmasından önce alınması zorunlu değildir. Davanın açılmasından sonra alınabileceği gibi temyiz aşamasında ve hatta bozmadan sonra karar düzeltme aşamasında bile alınıp ibraz edilmesi yeterlidir. Ayrıca borçlunun haczi kabil malının bulunmaması halinde durumu tespit eden haciz zaptı, geçici aciz belgesi niteliğinde kabul edilebilir. Borçlu hakkında aciz belgesi bulunmamakla birlikte, borçlu kayıp ve adresi bulunamıyorsa, saplanan ve bilinen adresinde de icraca, borçlunun haczi kabil malının bulunmadığı tespit edilmiş ise, aciz hali gerçekleşmiş sayılır.(1) Bu karar bağlamında üçüncü kişi alacağını yükleniciden tahsil edememelidir. Sözleşmeye doğrudan taraf olmayan kişilerin talepleri bakımından müteahhidin alacaklılarının tapu iptali ve tescil talebi ve finansman amacıyla devredilen tapuların üçüncü kişiye geçirilmesi konuları ayrıca incelenebilir.

Tapu iptal tescil istemine ilişkin davalarda Harçlar Kanunu’nun belirtilen amir hükümlerine göre dava konusu bağımsız bölümlerin değerlerinin tespiti yapılarak eksik harcın davacı tarafından yatırılması zorunludur. Yatırılması gerekli peşin harçlar yatırılmaksızın davanın görülmesi mümkün değildir. Harç kamu düzenine ilişkin olup, mahkemece gözetilmesi gerektiği gibi temyiz nedeni olarak ileri sürülmese dahi Yargıtay tarafından da gözetilmesi gerekir.(2)

1- HGK. 02.03.2005,100/119;