Yargıtayda temyiz incelemesi kural olarak dosya üzerinden yapılır. CMK 299, on yıl veya daha fazla hapis cezasına ilişkin hükümlerde Yargıtayın uygun görmesi hâlinde incelemeyi duruşmalı yapabilmesine imkân tanır.

CMK 299 Güncel Madde Metni

Duruşmalı inceleme

Madde 299 – (1) On yıl veya daha fazla hapis cezasına ilişkin hükümlerde, Yargıtay, incelemelerini uygun görmesi halinde duruşma yoluyla yapabilir. Duruşma gününden sanığa, katılana, müdafi ve vekile haber verilir. Sanık, duruşmada hazır bulunabileceği gibi, kendisini bir müdafi ile de temsil ettirebilir.

(2) Sanık, tutuklu ise duruşmaya katılmak isteminde bulunamaz.

Yargıtayda Temyiz İncelemesi Duruşmalı mı Yapılır?

Temyiz incelemesinin olağan biçimi dosya üzerinden yapılan hukukî denetimdir. Duruşma, CMK 299’da belirtilen şartların bulunması ve Yargıtayın bunu uygun görmesi hâlinde uygulanabilecek özel bir inceleme yöntemidir.

Bu nedenle ceza miktarının on yıl veya daha fazla olması, duruşmanın kendiliğinden açılacağı anlamına gelmez. Kanun, Yargıtaya duruşmalı inceleme yapma konusunda değerlendirme yetkisi tanır.

On Yıllık Ceza Şartı Nasıl Değerlendirilir?

CMK 299, on yıl veya daha fazla hapis cezasına ilişkin hükümleri kapsar. Duruşma imkânı değerlendirilirken temyiz edilen hükümdeki hapis cezası dikkate alınır.

Kararın temyize açık olup olmadığı ise önce ayrıca belirlenmelidir. Temyiz edilebilen kararlar ve kesinlik sınırları için CMK 286 temyiz edilebilen kararlar incelenebilir.

Yargıtay Duruşma Yapmak Zorunda mıdır?

Hayır. Kanundaki “uygun görmesi hâlinde” ifadesi, şartları taşıyan dosyalarda dahi duruşma yapılmasının zorunlu olmadığını gösterir. Yargıtay, incelemenin duruşmalı yapılmasına dosyanın koşullarına göre karar verir.

Duruşma yapılmaması, temyiz başvurusunun incelenmediği anlamına gelmez. İnceleme dosya üzerinden sürdürülerek temyiz nedenleri hukukî yönden değerlendirilir.

Duruşma Günü Kimlere Bildirilir?

Duruşma gününden sanığa, katılana, müdafie ve vekile haber verilir. Bildirimin amacı, kanunda sayılan ilgililerin duruşmadan haberdar olmasını ve katılım imkânlarını kullanabilmesini sağlamaktır.

Temyiz dilekçesinin taraflara tebliği ve Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının tebliğnamesine cevap süreci ise CMK 297 kapsamında ayrıca düzenlenir.

Sanık Yargıtay Duruşmasına Katılabilir mi?

Tutuklu olmayan sanık duruşmada hazır bulunabilir veya kendisini müdafi aracılığıyla temsil ettirebilir. Kanun bu iki seçeneği açıkça tanımaktadır.

Sanığın duruşmada bulunması, temyizin yeniden olay yargılamasına dönüştüğü anlamına gelmez. Yargıtay incelemesinin konusu hükümdeki hukukî sorunlardır; temyiz nedenlerinin hukukî niteliği CMK 288 ile bağlantılıdır.

Tutuklu Sanık Duruşmaya Katılabilir mi?

CMK 299’un ikinci fıkrasına göre tutuklu sanık, Yargıtaydaki duruşmaya katılmak isteminde bulunamaz. Bu düzenleme, tutuklu sanığın müdafi aracılığıyla temsil edilmesine engel değildir.

Tutukluluk durumu ile temyiz incelemesinin kapsamı birbirinden ayrıdır. Dosyada tutukluluğun devamına ilişkin kararlar kendi usul kuralları çerçevesinde değerlendirilir.

Duruşmalı İncelemede Ne Görüşülür?

Duruşmalı inceleme, ilk derece veya istinaf yargılamasının baştan tekrarı değildir. Temyiz başvurusunda ileri sürülen hukukî nedenler ve kanunun incelemeye dâhil ettiği usul sorunları üzerinde durulur.

Temyiz dilekçesinde hükmün neden bozulmasının istendiğinin gösterilmesi gerekir. Dilekçenin içeriğine ilişkin şartlar CMK 294 kapsamında açıklanmıştır.

Sık Sorulan Sorular

Yargıtayda her temyiz dosyası için duruşma yapılır mı?

Hayır. Temyiz incelemesi kural olarak dosya üzerinden yapılır; duruşma CMK 299’daki şartlarla mümkündür.

Duruşmalı inceleme için ceza sınırı nedir?

Temyiz edilen hükmün on yıl veya daha fazla hapis cezasına ilişkin olması gerekir.

On yıl hapis cezası varsa duruşma zorunlu mudur?

Hayır. Yargıtay, incelemeyi duruşmalı yapmayı uygun görürse duruşma açabilir.

Duruşma günü kimlere bildirilir?

Sanığa, katılana, müdafie ve vekile duruşma gününden haber verilir.

Sanık duruşmaya şahsen katılabilir mi?

Tutuklu değilse duruşmada hazır bulunabilir veya kendisini müdafi ile temsil ettirebilir.

Tutuklu sanık Yargıtay duruşmasına katılmayı isteyebilir mi?

Hayır. CMK 299’un ikinci fıkrası, tutuklu sanığın bu istemde bulunamayacağını düzenler.

Duruşmalı temyizde deliller yeniden toplanır mı?

Temyiz, hükmün hukukî denetimine yöneliktir; ilk derece yargılamasının yeniden yapılması niteliğinde değildir.

Sonuç

CMK 299, ağır hapis cezalarına ilişkin temyiz dosyalarında Yargıtayın uygun görmesi hâlinde duruşmalı inceleme yapabilmesini düzenler. Duruşma olasılığı, başvurunun süresi, temyiz nedenleri ve hükmün temyize elverişliliğiyle birlikte değerlendirilmelidir.

Bu içerik genel hukuki bilgilendirme amacı taşır. Somut olayın suç tarihi, delilleri ve usulî durumu değerlendirilmeden hukuki görüş yerine kullanılamaz.