CMK 305 Yargıtay Kararı Ne Zaman Açıklanır?

Yargıtayda temyiz incelemesi tamamlandığında hükmün ne zaman açıklanacağı CMK 305’te düzenlenir. Kural olarak hüküm, CMK 231’deki açıklama usulüne göre bildirilir; bunun mümkün olmadığı durumda karar için yedi günlük süre uygulanır.
CMK 305 güncel madde metni
Yargıtayda hükmün açıklanması
Madde 305 – (1) Hüküm, 231 inci madde gereğince açıklanır. Buna olanak bulunmadığı takdirde duruşmanın bitiminden itibaren yedi gün içinde karar verilir.
CMK 305 neyi düzenler?
Madde, Yargıtayda yapılan duruşmalı temyiz incelemesinin ardından hükmün açıklanma zamanını ve yöntemini belirler. Düzenleme, duruşmanın bitmesi ile kararın verilmesi arasındaki aşamaya ilişkindir.
Yargıtay duruşmasının nasıl yürütüldüğü, raporun açıklanması ve söz sırası CMK 300 Yargıtay duruşma usulü kapsamında düzenlenir. CMK 305 ise bu duruşmadan sonra hükmün ne zaman açıklanacağına cevap verir.
Yargıtay hükmü nasıl açıklar?
CMK 305, hükmün açıklanması konusunda CMK 231’e gönderme yapar. Buna göre duruşma sonunda hüküm fıkrası okunur ve gerekçesi ana çizgileriyle anlatılır. Hazır bulunan sanığa başvurabileceği kanun yolu, mercii ve süresi bildirilir; hüküm fıkrası herkes tarafından ayakta dinlenir.
CMK 231 hükmün açıklanması ve HAGB düzenlemesinin ilk dört fıkrası, hükmün tefhim usulünü belirler. CMK 305’in bu maddeye yaptığı gönderme, Yargıtay hükmünün açıklanma biçimine ilişkindir; her temyiz dosyasında hükmün açıklanmasının geri bırakılması kararı verileceği anlamına gelmez.
Hüküm duruşma sonunda açıklanamazsa ne olur?
Hükmün CMK 231’e göre hemen açıklanmasına olanak bulunmuyorsa Yargıtay, duruşmanın bitiminden itibaren yedi gün içinde karar verir. Sürenin başlangıcı duruşmanın sona erdiği gündür.
Bu hüküm, kararın belirsiz bir tarihe bırakılmasını önler. Karar sonucunu bekleyen sanık, katılan ve müdafiler bakımından sürecin öngörülebilir biçimde tamamlanmasını sağlar.
Yedi günlük süre hangi dosyalarda uygulanır?
Yedi günlük süre, Yargıtayda duruşma yapıldıktan sonra hükmün duruşma sonunda açıklanamadığı hâllerde uygulanır. Duruşmasız incelenen her temyiz dosyası bakımından CMK 305’teki süreyi doğrudan esas almak doğru değildir.
Duruşmalı temyizin hangi hükümlerde ve hangi koşullarda yapılabileceği CMK 299 duruşmalı temyiz incelemesi yazısında açıklanmıştır.
Yedi gün içinde gerekçeli kararın tamamı mı yazılır?
CMK 305’in lafzı, hükmün açıklanamadığı durumda yedi gün içinde “karar verilmesini” öngörür. Hüküm fıkrasının açıklanması ile ayrıntılı gerekçeli kararın hazırlanması ve tebliği aynı işlem değildir.
Kararın içeriği, tebliği ve varsa sonraki başvuru imkânları dosyanın niteliğine göre ayrıca değerlendirilmelidir. Bu nedenle yalnız karar tarihine bakılarak kanun yolu süresinin başladığı varsayılmamalı; tebliğ veya öğrenme biçimi dosya üzerinden kontrol edilmelidir.
CMK 305 ile CMK 304 arasındaki fark nedir?
CMK 305, Yargıtay hükmünün açıklanmasını ve gerektiğinde yedi gün içinde karar verilmesini düzenler. CMK 304 ise Yargıtay kararından sonra dosyanın hangi mahkemeye gönderileceğini belirler.
Dolayısıyla önce kararın açıklanması, ardından karar türüne göre dosyanın ilgili ilk derece veya bölge adliye mahkemesine gönderilmesi gündeme gelir.
Kararın açıklanması hükmün kesinleştiği anlamına gelir mi?
Hayır. Hükmün açıklanması ile kesinleşme farklı aşamalardır. Kesinleşme; kararın niteliği, kullanılabilecek kanun yolları ve ilgili sürelerin tamamlanması dikkate alınarak belirlenir.
Yargıtayın temyiz istemini esastan reddetmesi, hükmü bozması veya hukuka aykırılığı düzeltmesi farklı sonuçlar doğurur. Bu karar türleri CMK 302 temyiz isteminin esastan reddi ve bozma ile CMK 303 hukuka aykırılığın düzeltilmesi hükümleriyle birlikte incelenmelidir.
Sık sorulan sorular
1. Yargıtay kararı duruşma biter bitmez açıklanmak zorunda mı?
Kural, hükmün CMK 231’deki usulle açıklanmasıdır. Buna olanak bulunmazsa karar duruşmanın bitiminden itibaren yedi gün içinde verilir.
2. Yargıtayın karar verme süresi kaç gündür?
CMK 305’in uygulandığı ve hükmün duruşma sonunda açıklanamadığı durumda süre yedi gündür.
3. Yedi günlük süre ne zaman başlar?
Süre, Yargıtaydaki duruşmanın bittiği tarihten itibaren hesaplanır.
4. CMK 305 duruşmasız temyiz incelemesinde uygulanır mı?
Madde, hükmün duruşma sonunda açıklanamaması hâlini düzenlediğinden esas olarak duruşmalı temyiz incelemesiyle bağlantılıdır.
5. CMK 231’e gönderme yapılması HAGB kararı verileceği anlamına gelir mi?
Hayır. Gönderme, öncelikle hükmün açıklanma usulüne ilişkindir; her temyiz dosyasında HAGB uygulanacağı anlamına gelmez.
6. Kararın açıklanmasıyla hüküm hemen kesinleşir mi?
Her durumda değil. Kesinleşme, kararın türü ve kullanılabilecek kanun yolları değerlendirilerek belirlenir.
7. Yargıtay kararından sonra dosya nereye gider?
Dosyanın gönderileceği merci, kararın esastan ret, düzeltme veya bozma niteliğine göre CMK 304 uyarınca belirlenir.
Bir sanık lehine verilen bozmanın temyiz etmeyen diğer sanıklara etkisi, CMK 306 lehe bozmanın diğer sanıklara etkisi kapsamında ayrıca düzenlenmiştir.
Sonuç
CMK 305, Yargıtayda duruşma sonunda hükmün CMK 231’deki usule göre açıklanmasını; bunun mümkün olmadığı hâlde kararın en geç yedi gün içinde verilmesini öngörür. Kararın açıklanması, dosyanın gönderilmesi ve hükmün kesinleşmesi birbirinden ayrı değerlendirilmesi gereken aşamalardır.
Bu içerik genel hukuki bilgilendirme amacı taşır. Somut olayın suç tarihi, delilleri ve usulî durumu değerlendirilmeden hukuki görüş yerine kullanılamaz.

